Posts tonen met het label EUnet. Alle posts tonen
Posts tonen met het label EUnet. Alle posts tonen

zaterdag 13 juni 2015

Boek: 25 jaar internet in Nederland

De titel van het boek is saai. Deze klinkt als een gedenkboek van een omroep of van een fabriek. Maar niets is minder waar, want de subtitel draagt meer spanning aan: Fascinerende herinneringen van de Nederlandse pioniers die Amsterdam tot centrum van het Europese internet maakten.

Het boek is het resultaat van een opdracht van Amsterdam Economic Board, dat vroeg de 25 jarige internet geschiedenis te beschrijven. Er werd niet gekozen voor een analyse van de ontwikkelingen van internet in Nederland, maar voor een reeks interviews met zo’n 40 gangmakers van internet. Jammer genoeg ontbreken om verschillende redenen een aantal spelers zoals Felipe Rodriquez (medeoprichter van XS4ALL), Adam Curry (Jamby), Roel Pieper (Twinning Network) en Nina Brink (World Online).

De interviews werden eerst online als pdf gepubliceerd op de site Netkwesties. Maar voor het boek is twee derde van het materiaal van deze pdf geschrapt, waardoor de interviews winnen aan kracht en puntigheid. Bovendien zijn de interviews en een beperkt aantal analyses gerangschikt en geplaatst in de context van vier ‘hoofdstukken’:
-          Aartsvaders (m/v) en Fundamenten;
-          Surfnet en Ams-ix;
-          De Digitale Stad, providers en ‘gratis toegang’;
-          Pioniers en vernieuwen voor de inhoud van internet.

De interviews van met name de eerste twee hoofdstukken laten zien dat internet kwam vanuit de academische hoek en dat vanuit Amsterdam via netwerktechnologie internet door Europa werd verspreid. Het is fascinerend om te zien hoe mensen vanuit verschillende functies en affiliaties zoals EUnet, NLnet en XS4ALL met ziel en zaligheid bezig zijn geweest om te innoveren en internet te verspreiden. Dit was niet altijd zonder strijd en leidde soms tot principiële technische  en politieke conflicten over protocollen (OSI van de telecombedrijven vs TCP/IP van internet).

Het derde ‘hoofdstuk’ bevat interviews met mensen die stonden tussen de techniek en diensten en internet aan de man gingen brengen. De Digitale Stad, die internet naar de consumentenmarkt toebracht en Euronet*Internet en Planet Internet die marketingmethodes hanteerden om gebruikers te werven.

Het laatste ‘hoofdstuk’ bevat interviews over de verscheidenheid aan ontluikende contentdiensten zoals veilingen, reclame, omroep, kranten en tijdschriften en reisreserveringen; van Marktplaats tot VPRO, Sanoma, Lost Boys en Booking.com.

De auteur van het boek is Peter Olsthoorn, zelf een internetpionier, die op Planet Internet 12 jaar een rubriek over ontwikkelingen in internet en de computerwereld verzorgde. Met dit boek heeft hij een interessant overzicht afgeleverd van mensen in Nederland, die hebben bijgedragen aan de snelle ontwikkeling van internet in Nederland en in Europa.

Het boek bestaat uit interviews en een klein aantal korte analyses. Opvallend is dat niemand de geïnterviewde personen deel uitmaakte van de andere mediawereld van de ASCII en videotex onlinediensten en de CD-media. De enige persoon die er het dichtst bijkomt is Michel Mol die vanaf 1993 met Lost Boys CD-i producties maakte voor Philips en pas in 1997 omschakelde naar internet. Maar als je de andere interviews lees, lijkt het alsof internet in Nederland ineens uit het niet ontstaan is en in korte tijd een doorslaand succes werd.  Er ligt dus nog een thema voor het volgend boek klaar: de ontwrichtende innovatie van internet in Nederland (1982-2001).  
 
Het boek kan besteld worden via www.fastmovingtargets.nl:
Peter Olsthoorn, 25 jaar internet in Nederland. FMT; 2015. ISBN 978-94-92280-00-8

   

vrijdag 22 mei 2015

Dit jaar in digitaalverleden.nl

In 1992       
zijn  239 Nederlandse bedrijven en instellingen aangesloten op EUnet


Meer info op pg. 244, 248

Voor de introductie van internet was er reeds een informatie-industrie in Nederland. Het boek Toen digitale media nog nieuw waren geeft een overzicht  van die periode vanaf 1968 tot 1997. Bestel het boek a 29,95 euro (zonder verzendkosten) op http://bit.ly/1DYjRSN

  

vrijdag 24 april 2015

Dit jaar in digitaalverleden.nl

In 1989 

wordt het commerciële internet netwerk wordt op gang gebracht via NLnet, dat afgesplitst wordt van het Europese EUnet, omgevormd tot een stichting en dat bedrijven een netwerkverbinding met EUnet aanbood.


Meer info op pg. 148

Voor de introductie van internet was er reeds een informatie-industrie in Nederland. Het boek Toen digitale media nog nieuw waren geeft een overzicht  van die periode vanaf 1968 tot 1997. Bestel het boek a 29,95 euro (zonder verzendkosten) op http://bit.ly/1DYjRSN  

dinsdag 8 april 2014

Digitaal Antiek: Volkskrant Archief op CD-ROM

Mijn virtueel (Pre-)internet museum is weer uitgebreid. Dit keer met het Volkskrant Archief op CD-ROM.   De aanwinst bestaat uit drie originele schijven met  het eerste kwartaal,  het eerste halfjaar en de eerste drie kwartalen. Verder is er een kopie van het complete eerste jaar. En ze zijn allemaal nog  na 20 jaar afspeelbaar op een 32bit PC.

De schijven zijn geschonken door Ruud Broers, die destijds werkte bij Elektroson in Liempde als projectleider en daar de software schreef voor het laden van de Volkskrantbestanden. De database draait onder KRS KnowledgeSet software. De CD-ROMs bevatten het archief van 1 januari 1993 tot eind 1997. Een jaarabonnement kostte destijds 1.995 gulden (ca. 900 euro), excl. BTW. Behalve het archief van de Volkskrant legde Elektroson ook het archief van de Financieel Economische Tijd vast.

De aanwinst is een historisch artefact. De CD-ROM uitgave werd gedaan één jaar voordat internet zou losbreken. Bovendien vormde de CD-ROM uitgave het begin van de juridische strijd van journalisten en freelancers om een vergoeding te krijgen voor herpublicatie.

De lancering van de CD-ROM met het Volkskrant Archief gebeurde op het scharnierpunt van offline naar online. In feite laat de CD-ROM uitgave zien dat de nieuwe media afdelingen niet eens doorhadden dat internet er zat aan te komen. Dat is uiteraard niet verwonderlijk. Want In 1992 waren er nog slechts 239 bedrijven actief op EUnet. En in 1993 kwam de term internet  slechts 22 keer voor in artikelen, gepubliceerd  in Trouw. Maar in 1994 breekt publiek internet door met het project van De Digitale Stad. De Groene en NRC Handelsblad grijpen het project aan om op internet te gaan publiceren. Aan het einde van  1994 stelt het Eindhovens Dagblad haar archief beschikbaar met een door Philips ontwikkelde zoekmachine Rosetta. Toch blijven de CD-ROM versies voorlopig beschikbaar. Eind 1997 stopt de Volkskrant met de publicatie van haar archief op CD-ROM en gaat over op internet.

De CD-ROM van de Volkskrant werd ook de aanleiding van een rechtszaak. In 1997 begonnen drie freelancers, columnist Jan Mulder, muziekrecensent Hans Heg en filmrecensent Huib Stam een proces tegen de Volkskrant en de holding PCM. De uitgever, Pieter Broertjes, nu burgemeester van Hilversum, had geen toestemming gevraagd voor herpublicatie noch had de uitgever een vergoeding aangeboden. In de laatste dagen van de eeuwwende  gaf de rechter de drie freelancers gelijk en stelde een vergoeding van 68.000 gulden voor de freelancers vast evenals percentages voor vergoedingen voor herpublicatie op CD-ROM en online. De rechtszaak was slechts één van de vele rechtszaken tegen PCM, door Max Pam aangeduid als digitaal geklungel (HP\De Tijd, 28 augustus 2000). De jurist van PCM, Mr Michel Kramer, was overigens op de hoogte van de regels voor toestemming en vergoeding, aangezien die waren vastgelegd in een rapport door het Advocatenbureau Baker & McKenzie tijdens het project Central Station Nederland in 1996. "PCM is een olietanker die wat traag van koers verandert", zei de PCM-jurist in augustus 2000 na het verlies van de rechtszaak (Kranten.com).

PS Mocht u digitaal antiek in huis hebben, dan hoor ik graag. Windows XP heb ik nog.

zondag 17 november 2013

25 jaar open internet in Nederland

Op 17 november 2013 is het precies 25 jaar geleden dat het toenmalige Mathematisch Centrum, nu Centrum Wiskunde & Informatica (CWI) vanuit Amsterdam werd aangesloten op het NSFnet, het netwerk van het Amerikaanse National Science Foundation. Hiermee kreeg Nederland en Europa toegang tot het open internet. Het was het begin van hedendaagse internet voor wetenschappelijke instituten en universiteiten en later voor bedrijven en consumenten.

Internetpioniers Jaap Akkerhuis, Daniel Karrenberg, Teus Hagen en Piet Beertema (CWI) tijdens het afscheid van Piet Beertema op het CWI ter gelegenheid van zijn pensionering, op 16 September 2004. Bron: CWI.
Tot die datum werd internetverkeer geleid via ARPANET, het Amerikaanse militaire netwerk. Dit netwerk was ontwikkeld vanaf 1969 en kreeg in 1975 gestalte toen Vincent Cerf and Bob Khan voor het eerst de term internet gebruikten in een lezing waarin zij het TCP/IP protocol beschreven. Het netwerk werd overigens niet alleen gebruikt voor militaire doeleinden, maar ook door wetenschappelijke instituten en universiteiten, die gelieerd waren aan wetenscahppelijk onderzoek voor de overheid. Via dit netwerk maakte ook het mathematisch Centrum in 1982 contact. Dankzij dit contact waren de medewerkers van het Mathematisch Centrum in contact met de internet ontwikkelingen. Toen in 1985 voor de eerste keer de URL met de suffix.com werd uitgegeven aan het Amerikaanse bedrijf Symbolics Inc., keek de medewerkers, waaronder Piet Beertema, uit naar de suffix .nl. Op 25 april 1986 kreeg Nederland als eerste land een landensuffix toegewezen, een belangrijke ontwikkeling voor Nederland. Piet Beertema werd de eerste registerhouder van .nl. Veel werk was dat nog niet, want in de eerste twee jaar werden 87 URLs uitgegeven.

In 1986 werd het academisch netwerk uit het militaire netwerk gelicht en in het netwerk van de National Science Foundation, NSFnet,  ondergebracht. In 1988 werd dit netwerk zelfstandig, voornamelijk gericht op academische instellingen.  

De e-mail over de eerste niet-militaire transatlantische internetverbinding tussen CWI en de Verenigde Staten. Bron: Piet Beertema.
 

Op zondag 17 november was het dan zover dat het Mathematisch Centrum om 14.30 uur werd aangesloten op NSFnet. Nederland werd als eerste land in Europa aangesloten op het open internet. Om 14.30 uur ontving systeembeheerder Piet Beertema per e-mail de mededeling dat het Mathematisch Centrum als eerste instelling buiten Amerika officieel toegang kreeg tot NSFnet. De aansluiting betekende ook dat Europa toegang kreeg tot NSFnet via EUnet. Met de aansluiting kreeg Nederland, maar ook Europa, toegang tot een academisch computernetwerk, dat later uitgroeide tot het wereldwijd en open internet. Dit netwerk werd niet gecontroleerd door militairen en de militaire industrie, maar was open, hetgeen consequenties had voor de latere gebruikers zoals gratis gebruik.

Het CWI staat stil bij dit feestelijke jubileum op vrijdag 22 november 2013 op het Amsterdam Science Park. Hier zal een gedenkplaat worden onthuld op de plaats waar het Nederlandse en Europese internet 25 jaar geleden begon.