woensdag 10 augustus 2022

Bivak weer op weg naar gemeentelijke monumentstatus

Vandaag in Almere Deze Week https://www.almeredezeweek.nl/reader/22384/18332/bivak-weer-op-weg-naar-gemeentelijke-monumentstatus#p=3

De afdeling Archeologie en monumenten van de gemeente Almere heeft onlangs aangegeven, dat het zich deze zomer bezighoudt met het Bivakhuisje. een van de laatste overblijfselen van de acht luxe stacaravans, die in 1975 in een hofje in Almere Haven werden geplaatst. Daarin verbleven acht gezinnen als eerste bewoners van Almere.

Naam 

De Rijksdienst voor de IJsselmeerpolders (RIJP) waren sinds 1973 bezig met het ontwikkelen van de stad Almere en wilden beginnen met Almere-Haven. Voor de beveiliging van het bouwmateriaal en de bouw van de infrastructuur werd een permanente bewoning gevraagd van o.a. politie, telefoon en energiemonteurs en GGD personeel. Acht gezinnen werden gevraagd om tijdelijk in een luxe caravan, ook wel deftig chalets genoemd, te gaan wonen. Deze luxe caravans werden door een ambtenaar ‘snelle woningen’ genoemd in afwachting van de ‘stenen woning’.  De naam Bivak werd bedacht door de politiebrigadier Wim Leeman: Als ik de omgeving en huisjes bekijk en de tekening bestudeer, dan lijkt het hofje op een bivak, een soort kampement  zoals in militaire dienst. Op 1 december 1975 ontving Wim Leeman de sleutel tot zijn stacaravan.

Tijdelijk 

De huisjes waren voor tijdelijk verblijf bedoeld. En toen eenmaal de stenen huizen in volume toenamen, wilde de RIJP het hofje opheffen. Maar de acht gezinnen woonden er fijn en goedkoop en hadden helemaal geen zin om te verhuizen naar een vaste woning. Het getouwtrek tussen de bewoners en de RIJP duurde tot 1978 en toen maakte de RIJP korte metten met het hofje. Vanaf 1 juli 1978 moesten alle bewoners vertrokken zijn en zouden de huisjes voor 1 gulden verkocht worden aan verenigingen. De Almare van 9 november  1978 meldde onder kop Bivak weg: Vrijdagmiddag 3 november  is in opdracht van de Rijksdienst voor de IJsselmeerpolders de laatste van de acht Bivakwoningen weggehaald, Daarbij is een pertinent einde gekomen aan deze allereerste pioniersnederzetting in Almere Haven

 

3 november 1978 De huisjes wordende huisjes afgevoerd (Archief familie Wim Leeman)

Monumentstatus 

Toen in 1977 de dreiging van opheffing serieus begon te worden en over de vraag van de toekomst van de huisjes  werd nagedacht, werd een petitie opgesteld om de huisjes een monumentale status te geven. De RIJP besliste hierover. De bestuurder van de RIJP, Han Lammers, deed de suggestie om de huisjes als monument te bewaren. “Toen Lammers dat zei kregen we (de bewoners en eerste Almeerders – JB) weer een sprankje hoop. Bovendien delen we die mening, want het zal straks , als Almere 125.000 inwoners telt, best aardig zijn om de plek te kunnen wijzen waar het allemaal is begonnen”, aldus Leeman (Het Parool 2 maart 1977) . Maar de RIJP besliste anders. En de huisjes werden verkocht en afgevoerd.

In 2006 ontstond weer een discussie over de monumentenstatus van de huisjes. Die waren intussen naar verenigingen gegaan en moest worden opgespoord. Er werd aangenomen dat er nog een exemplaar beschikbaar was. Totdat nog een exemplaar werd ontdekt op het terrein van de Volkstuinvereniging Water-Land. De wethouder van Cultuur (VVD) voelde er niets voor om het laatste huisje te behouden voor de stad.

In 2016 tijdens het project Het Geheugen van Almere werd de suggestie voor gemeentelijke monumentstatus weer nieuw leven ingeblazen. Maar deze keer kwam het zelfs niet tot een stemming. De stad was nog steeds niet gewend aan het adagium van Olivier B. Bommel: "Achterom kijken is ook vooruitgaan". 

Weer in de aandacht 

De afdeling Archeologie en monumenten van de gemeente Almere gaat zich deze zomer bezighouden met het Bivakhuisje, dat op het terrein van de Tuinvereniging Water-Land staat. Omroep Flevoland gaat op woensdag 10 en zaterdag 13 augustus van 13.00 uur tot 17.00 uur verhalen van Almeerders over het Bivakhuisje opnemen. Een mooie gelegenheid voor de oud-bewoners, Bivakkinderen en eerste bewoners van Almere-Haven om hun herinneringen te delen. Voor andere Almeerders is het een mooie gelegenheid om de verhalen te horen en het idee van de gemeentelijke monumentstatus te steunen.

 Lees ook:  https://www.1almere.nl/2022/08/02/gemeente-filmt-verhalen-over-bivakhuisje-op-volkstuinencomplex/