"Historisch besef van digitale media is zo diep als de meest recente verwijzing op Google"



vrijdag 10 maart 2017

Thijs Chanowski overleden


Op 7 maart 2017 is Thijs Chanowski overleden, 86 jaar oud. Als televisieproducent maakte hij vanaf 1967 een onvergetelijke indruk op jong en oud met de Fabeltjeskrant en later met Paulus de Boskabouter. Maar na zijn televisiesuccessen leidde hij een leven als creatieve multimediaproducent.

Beeldplatenproducent
In het vervolg op zijn televisie- en filmsuccessen richtte Chanowski zich op beeldplaten. In 1970 ging hij een samenwerking aan met VNU voor de productie van multimedia informatiesystemen. Zo ontwikkelde VNU Chanowski Production een audiovisueel informatiesysteem voor reisbureaus, een branche waar het nieuwe uitgeversconglomeraat net in geïnvesteerd had. 
Als producent was hij geinteresseerd in nieuwe media en werd in 1972 door Philips gevraagd als adviseur voor beeldplaatproducties. Hoewel hij en andere experts Philips adviseerde om professionele beeldplaatproducties te maken, hoopte het bedrijf miljoenen beeldplaatspelers te verkopen aan de ouders van de ‘lieve beeldbuiskindertjes’. Met zijn bedrijf CAT (Chanowski Assisted Televideo) leverde hij een aantal beeldplaatproducties af voor de medische sector en uitgeverij.

Zoeksoftware 
Chanowski onderkende de opslagmogelijkheden van de beeldplaat en van CD-ROM, maar ook de moeilijkheid om onderwerpen terug te vinden. Hiervoor liet hij in de jaren tachtig een zoekprogramma ontwikkelen dat verkocht werd onder de naam Freebase. Hoewel kwalitatief een goed programma, maakte het echter nooit de sprong over de oceaan.  Chanowski wilde de productnaam, die in de VS geassocieerd werd met narcotica niet veranderen. Potentieel had Freebase een zoekprogramma voor consumenten kunnen worden. Zakelijk heeft het programma  verschillende toepassingen gekend. Zo heeft PTT Telecom een proefproductie van de telefoongids van Nederland met Freebase als zoekprogramma laten maken. 
Op het gebied van multimedia signaleerde hij in 1996 dat er 'een verschuiving zichtbaar is van een applicatie-gerichte aanpak naar een taakgerichte benadering, waarbij de wensen van de gebruiker voorop staan. Via de moderne computer-architectuur wordt dan niet meer gewerkt met applicaties, maar met aaneengevoegde kleinere onderdelen (engines), die uit een aantal applicaties komen. Dit zei Thijs Chanowski, directeur van het MediaLab van Origin/BSO en hoogleraar multimedia aan de Universiteit van Amsterdam, bij de presentatie van de CD-Rom 'Escher Interactief, Ontdek de kunst van het oneindige' (Computable 24/5/1996).
Voor internet was Chanowski in 2002 met Medialab betrokken bij de ontwikkeling van de  Aquabrowser Library (ABL). ABL is een browser en zoekmachine tegelijk. De gebruiker kan intuitief zoeken in een relationele database door het klikken op links, waarna hij/zij een nieuwe pagina te zien krijgt met trefwoorden die geassocieerd worden met de opgegeven zoekterm. Het programma wordt gebruikt in de Nederlandse bibliotheken. 

Eerste hoogleraar multimedia interactie
NRC Handelsblad 03/02/1994

In 1995 werd Chanowski tot eerste Nederlandse hoogleraar multimedia interactie benoemd aan de Universiteit van Amsterdam. Ik ben zelf nooit bij zijn colleges aanwezig geweest. Ik heb hem één keer ontmoet, toen wij samen in 1994 in Delft voor studenten presentaties verzorgden. Chanowski ging in op de nieuwe mogelijkheden van optische media. Zelf mocht ik de stelling verdedigen dat universiteitsbesturen ook promovendi zouden moeten toelaten op basis van multimedia proefschriften (dit was in 1994, mind you). 

Met dank aan Ruud Kluivers voor de aanvulling van de (prachtige) Escher CD-ROM.

2 opmerkingen:

  1. Leuk om Freebase hier langs te zien komen. Het pakket is rond het jaar 2000 overgenomen door het bedrijf Textinfo, waar ik toen werkzaam was en kende een grote en trouwe klantenkring die het voor zeer uiteenlopende doelen gebruikte.

    BeantwoordenVerwijderen