De e-reader is 25 geworden

Op 12 maart is het 25 jaar geleden dat Sony de eerste e-reader met e-boeken in Nederland en Vlaanderen op de markt bracht. Het bracht een eerste golfje van belangstelling teweeg. Er was reeds een lange aanloop naar een concept voor mobiel lezen afgelegd. Na deze eerste, maar zeer kleine golf volgden er meer. Het concept van een elektronisch boek en een elektronisch leesapparaat was er, maar het moest nog wel geaccepteerd worden door uitgevers en lezers. 

Lees verder op http://bit.ly/2u475VP

De kapelaan op de bromfiets

Onlangs kreeg ik van de militaire vleugel van mijn familie een uitnodiging om van een rijsttafel te gaan genieten in de Kumpalan, het Indisch restaurant bij museum Bronbeek in Arnhem. Die uitnodiging bracht herinneringen terug aan de kerk, waar ik zestig jaar geleden misdienaar was. 

Lees het blog verder op Toekomst Religieus Erfgoed: bit.ly/2GR0y8n

Gemeente Almere ruikt aan virtueel erfgoed

Op 31 januari mocht ik in het Erfgoedhuis van de gemeente Almere een lezing gehouden onder titel Graven tussen enen en nullen. Tijdens het maandelijks Erfgoedcafé onder auspiciën van het gemeentelijk Bureau Archeologie en Monumenten worden lezingen gehouden over ondergrondse archeologie en bovengronds erfgoed. Ondanks dat Almere pas 42 jaar oud is, valt er te graven naar nederzettingen, schepen en vliegtuigen uit de tweede wereldoorlog. Bovengronds zijn er monumenten uit de pionierstijd in Almere Haven zoals het Politiebureau gebouwd onder architectuur van Rem Koolhaas, ligt er een haven voor varend erfgoed en wordt er gewerkt aan een plaats voor poldererfgoed zoals landbouwmachines. Maar heeft Almere ook virtueel erfgoed?

Deze vraag werd gesteld naar aanleiding van het 25 jubileum van de lancering van De Digitale Stad (DDS) in Amsterdam. Was er enige navolging in Almere? Zo ja, waren er nog enige overblijfselen zoals webpagina’s of moet er nog graafwerk worden gedaan à la het webarcheologisch project Re: DDS? 

Almere digitaal 
Graafwerk in de oude sites, Internet Archive en krantendatabank Delpher geven een aantal aanwijzingen. Het zoeken beperkt zich niet tot de gemeente Almere, maar breidt zich ook uit tot de regio Flevoland. In het Hack-Tic archief komt Flevoland in beeld in relatie tot DDS. Tijdens het zomerkamp van de Hack-Tic beweging in het Larserbos bij Lelystad ontmoeten mensen als Rop Gongrijp (Hack-Tic) en Felipe Rodriques (directeur XS4ALL) Marleen Stikker (de Balie) en wordt er het idee van DDS geboren.

Na de lancering van DDS schieten er digitale steden en dorpen evenals digitale regio’s uit de grond. Zo ook in Almere, waar in februari 1996 een groep vrijwilligers over Digitaal Almere praat. Er vormt zich een stichting met een bestuur en vanaf mei 1996 worden er internetpagina’s geproduceerd. In Internet Archive verschijnt de eerste pagina net voor het einde van het jaar en een tweede in januari 1997. De stichting Digitaal Almere bestaat nog, maar in verschillend gedaanten: dial.nl en blog.almere.nl.

Maar in de regio werd een ander plan uitgedacht: Flevonet. Deze digitale regio zou de steden in Flevoland zoals Lelystad, Dronten, Zeewolde en Almere omvatten. Via de krantendatabank Delpher was de lancering van het initiatief vast te stellen op maart 1996. De organisatie kreeg 350.000 gulden van de Europese Gemeenschap en beloofde gratis internet. Via Internet Archive was er een pagina van Almere op Flevonet te achterhalen. In september 1997 ging Flevonet ter ziele.

De digitale steden en digitale regio's kwamen en verdwenen weer. Ze kregen concurrentie van de dagbladen van Wegener en VNU, die ook een digitale-stadsconcept City Online uitprobeerden. En de gemeenten begonnen hun URL te claimen. In 1997 stelde de gemeente Almere haar URL zeker en begon met een gemeentelijke site. Internet Archive legde vanaf februari 1998 voor het eerst een pagina vast.Tot eind 2018 zijn er 777 pagina's vastgelegd. 

Digitaal erfgoed 
De speurtocht naar digitaal erfgoed in de gemeente Almere is begonnen. Het Stadsarchief was er eigenlijk al mee begonnen. Daar legt men periodiek internetpagina’s vast. Bovendien heeft Stadsarchief een databank Digitaal Erfgoed, waarin zowel digitaal geconverteerde documenten en foto’s als born-digital materiaal worden opgeslagen. 

Digitale transitie 
Toen het concept van Digitale Stad nog nieuw was, schreef Marleen Stikker in het voorwoord van het Handboek Digitale Steden: “In een digitale stad is het ‘publiek domein’ het leidende beginsel. Free-nets en digitale steden zijn systemen die de burgerij, maatschappelijke organisaties en het midden- en kleinbedrijf een stoel op de eerste rij verschaffen. Een digitale stad is laagdrempelig en geeft een mogelijkheid om te experimenteren en zonder veel investeringen ervaring op te doen met nieuwe technologie. Niet alleen kunnen burgers op deze wijze worden voorzien van een toegang tot de informatie-infrastructuur, ook kunnen er nieuwe markten worden verkend en ontwikkeld”.

Na Digitaal Almere en Almere/Flevonet begon de gemeente Almere haar eigen informatievoorziening. Maar na 25 jaar is het begrip digitale stad geëvolueerd. Hield De Digitale Stad zich bezig met de publieke ruimte en digitale informatie, nu houdt Almere zich als gemeente bezig met Smart City. In november 2013 is het initiatief NL-Smart-Cities binnen de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) gestart, waarbij de initiatiefnemers het concept Smart Cities als kans zien om maatschappelijke opgaven in stedelijke gebieden aan te pakken en de economische concurrentiekracht te vergroten. Men ziet de explosieve groei in stedelijke regio’s als een belangrijke drijver om de ontwikkeling in lokale informatie- en communicatietechniek te sturen en te gebruiken om lokale vraagstukkenzoals congestie, vergrijzing, armoede, leegstand, slechte luchtkwaliteit en gespannen sociale verhoudingen op te lossen.

Intussen heeft Almere een directeur van de gemeente eenheid Digitale Stad en Innovatie. Almere geeft als eerste stad de digitale transitie een plaats in de concerndirectie en loopt daarmee vooruit. In de eigen woorden van de nieuwe directeur dr. Frans Jorna: “De systeemsprong die Almere doormaakt is dé kans om digitale innovatie voor en vanuit een stad vorm te geven. Het ‘Internet of Things’, big data, virtual reality en blockchain maken het mogelijk de kennis en kunde en het realisatievermogen van de inwoners van Almere en haar bedrijven heel direct te betrekken bij de opgaven van de stad”.   

De Kerst en Nieuwjaar voorbij

Weer geen witte kerst. We hebben weer de feestdagen overleefd. De kerstverlichting ligt weer in de berging. De familiebanketten hebben weer fraaie staaltjes van koken en enige misbaksels opgeleverd. We zijn weer terug in de koude werkelijkheid. Kerst en Nieuwjaar brengen voor mij drie verschillende herinneringen terug:
- de kathedraal van Arnhem;
- het kleinseminarie;
- De Onze-Lieve-Vrouwe van Goede Raad in Utrecht.

Lees verder op: http://bit.ly/2FLl3DK
En vergeet niet te luisteren naar klinkend erfgoed: http://bit.ly/2B4GdJf

Lancering De Digitale Stad 25 jaar geleden

Vandaag, 25 jaar geleden, op zaterdag 15 januari 1994 werd De Digitale Stad geopend door Frank de Grave, wethouder in Amsterdam, en binnen zes weken rammelden er meer dan tienduizend gebruikers aan de poort van de virtuele stad. Drie jaar later waren er 1 miljoen internetgebruikers in Nederland; het drievoudige van online gebruikers tot dan toe. Waar kwam deze snelle, maar ook plotselinge ommekeer vandaan?

Terwijl de digitale-informatiesector in Nederland streefde naar grootschaligheid, kwam internet via de academische sector als verstorende technologie binnen. Op 17 november 1988 werd het toenmalige Mathematisch Centrum, nu Centrum Wiskunde & Informatica (CWI), vanuit Amsterdam werd aangesloten op het NSFnet, het netwerk van het Amerikaanse National Science Foundation. Hiermee kreeg Nederland en Europa toegang tot het open internet. Het was het begin van hedendaagse internet voor wetenschappelijke instituten en universiteiten en later voor bedrijven.

Lees het artikel op Historiek: bit.ly/2sHCbSd
  

Graven tussen enen en nullen

PERSBERICHT

Lezing door Jak Boumans

Elke laatste donderdag van de maand organiseert Erfgoedhuis Almere een bijeenkomst over de geschiedenis van Almere; het Erfgoedcafé. Onderwerpen die besproken worden hebben betrekking op archeologie en het gebouwde erfgoed. Iedereen is welkom, de toegang is gratis en aanmelden is niet nodig. Voor het eerst tijdens het Erfgoedcafé op donderdag 31 januari vertelt Jak Boumans over een ander soort erfgoed: de digitale variant ervan.

Graven tussen enen en nullen

In de 21^e eeuw zijn internet en computers niet meer weg te denken uit ons leven.  Sinds kort zoekt men naar digitale diensten en producten uit de jaren tachtig en negentig van de vorige eeuw, zoals de “opgraving” naar Atari cassettes uit 1982 met het mislukte spel E.T (vernoemd naar de gelijknamige film).

Deze maand is het 25 jaar geleden dat in Amsterdam De Digitale Stad (DDS) werd gelanceerd. Hoewel de virtuele stad in stilte verdween, is deze onlangs met behulp van web-archeologie weer gevonden en gerestaureerd. In deze lezing zal Jak Boumans, digitaal curator bij het bureau Electronic Media Reporting (EMR), de vraag onderzoeken of in Almere ook een digitale stad heeft bestaan en of hier nog iets van over is. Begon in de gemeente Almere pas in 1997 met een officiële site of was er al een burgerinitiatief voor die tijd?

Start lezing: 17:00 uur | donderdag 31 januari 2019 | gratis

Erfgoedhuis Almere | Baltimoreplein 112, Almere Buiten| 

Meer informatie over de lezing: www.almere.nl/erfgoedhuis
Erfgoedhuis Almere is dé plek waar u alles te weten komt over de ontstaansgeschiedenis van Almere. Erfgoedhuis Almere biedt lezingen, tentoonstellingen, kinderactiviteiten, lessen voor het basis- en voortgezet onderwijs en nog veel meer. Erfgoedhuis Almere is een ontmoetingsplek voor iedereen. Kijk voor meer informatie op www.almere.nl/archeologie.

Erfgoedhuis Almere
Baltimoreplein 112
1334 KA Almere Buiten

Openingstijden: di, woe, do 13.00-16.00 uur.

2019: een hausse in religieus erfgoed

Af en toe google ik op de namen van oud-studiegenoten. Sommigen van hen zijn missionaris geworden en verblijven nu in een rusthuis voor missionarissen in Oosterbeek. Maar ook dit stukje kloostererfgoed lijkt te gaan verdwijnen. Vorig jaar waren er krantenberichten dat een academische instelling zich zou willen vestigen op het landgoed. De oude studiegenoten werken nu aan het sluitstuk van een serie religieuze erfgoedobjecten van hun missiecongregatie in Nederland. In mijn beleving, zitten ze nu voorop de grote golf van erfgoedobjecten.

Lees verder: bit.ly/2BqA9u0